Banka kredisi, girişim sermayesinin en erişilebilir ama en yanlış zamanlanmış türüdür: geliri kanıtlı bir işletme için kaldıraç, kanıtsız bir fikir için riskektir. Bu rehber, KOBİ kredilerini türleriyle ve bankanın gözünden anlatır.
Kredi türleri
- İşletme sermayesi kredisi: Stok, tahsilat aralığı, mevsimsel ihtiyaç için kısa vadeli (1–12 ay) kaynak. Vadesi, nakit dönüş döngünü geçmemeli — nakit akışı tablonla eşleştir.
- Yatırım kredisi: Makine, araç, tesis gibi uzun ömürlü varlık alımı; orta-uzun vade, genellikle varlık ipotek/rehin karşılığı.
- Spot ve revuving kredi: Tek seferlik ya da dönen ihtiyaç için; revuving, limit dahilinde çek-öde esnekliği verir.
- Kefeletli krediler (KGF): Kredi Garanti Fonu, teminatı zayıf KOBİ adına kefil olur ve onay şansını ciddi artırır; özellikle ilk yıllarındaki işletmelerin ana kapısıdır.
- Destekli/indirimli programlar: KOSGEB, Kalkınma Ajansları ve kurumsal programlar kredi maliyetinin bir kısmını destekler; sermaye kaynakları dosyamızda karşılaştırması var.
Bankanın baktığı beş kriter
- Nakit akışı: Kredinin taksitlerini karşılayan düzenli giriş var mı? Ekstreler ve faturalar hikâyeyi anlatır.
- Kredi notu ve sicil: Şahsi notun, işletme sicili ve çek/senet karşılıksızlığı geçmişi.
- Teminat: İpotek, rehin, KGF kefaleti ya da poliçe.
- Sektör riski: Bankanın sektör karnesi — riskli gördüğü sektörde şartlar sertleşir.
- İşletme yaşı: Çoğu standart ürün 1 yıl faaliyet ister; daha genç işletmeler KGF'li ve girişimci programlarına yönelir.
Onay şansını artıran hazırlık
- Tutarı küçük isteyerek başla: İlk kredi küçük tutar ve kusursuz ödeme demektir; bankayla güven birikir, limit zamanla büyür.
- Doğru ürün için doğru ihtiyaç: Tahsilat aralığını finanse etmek için yatırım kredisi çekmek, faizde kayıptır.
- Finansal tabloları düzgün tut: Muhasebe düzeni 'başka bir konu' değildir; kredi görüşmesinin ana dilidir.
- Üç bankayla paralel görüş: Koşullar bankadan bankaya belirgin değişir.
Uyarı
Kredi, gelirin öncüsü değil sonucudur: talep doğrulanmadan çekilen kredi, girişimi borçla kapatır. Fikir aşamasındaysan hissesiz ve geri ödemesiz kaynaklarla başla — KOSGEB destekleri ve yarışma ödülleri bu aşamanın doğru aracıdır.